Ekonomik Sınıf Sendromu - Yolculuk Trombozu

Uçaktan indikten kısa süre sonra bir yolcunun ani ölümü basında geniş yankı uyandırdı. Bu yolcunun Sydney'den başlayan yolculuğu, Hongkong'taki aktarmadan sonra Londra'da bitmişti ve her uçuş 4 saatten fazla sürmüştü. “Economy class syndrome” adı ile bilinen, özellikle uzun uçuşlardan sonra yolcularda sağlık problemlerine neden olan bu hastalık:

Toplar damarlarda pıhtı oluşması ve bu pıhtının bulunduğu yerden koparak akciğer damarlarında tıkanıklık yapması sonucu oluşur. Kopan pıhtının ve tıkadığı damarın büyüklüğüne bağlı olarak bazen sessiz, bazen ise ölümcül olabilecek akciğer embolisi adı verilen klinik tablo ortaya çıkar.

Yolculuk sırasında toplar damarlarda pıhtı oluşması:
Yolculuk sırasında hareketsizlik ve kanın bacaklarda göllenmesi pıhtılaşma eğilimini arttırır. Yolculuk sırasında kullanılan alkol, kahve ve havalandırmalardan çıkan havanın kuru olması vücuttan su kaybına neden olur. Kan göllenmesi ve vücutta su miktarının azalması DVT için gerekli ortamı hazırlamaktadır. Uçak yolculuğu sırasında ekonomi sınıfında uçan yolcular arasında sık görüldüğünden bu adı almasına rağmen “yolculuk trombozu” daha doğru bir tanımdır. First veya business sınıfında uçanlarda, uzun otobüs yolculuklarından sonrada görülmesi hastalığın tanımlanması için “yolculuk trombozu” adının kullanılmasını daha anlamlı hale getirmektedir.

Yapılması gerekenler:
Risk altında bulunan yolcuların (daha önce tanımlanmış kanser, kalp yetmezliği, toplar damar hastalığı vs) seyahatlerini planlamadan doktorlarıyla görüşerek yapılması gerekenleri öğrenmeleri gerekmektedir. Sıklıkla bu hastalara kanı sulandıran iğneler ve varis çorabı önermekteyiz. Tüm yolculara ise seyahatleri sıralarında alkol ve kahve alımını kısıtlamaları, çok su içmelerini ve fırsat buldukça kısa da olsa hareket etmelerini önermekteyiz. Yürüme imkanı olmayan taşıtlarda seyahat eden yolcuların ise koltuklarında yapılabilen egzersizleri her iki saatte bir yapması gerekmektedir. Ayrıca uçak yolculuğu sırasında ayak altına bagaj konularak kısıtlı olan hareket alanı azaltılmamalıdır.